U petak, 10. novembra, u 18 časova smederevski muzej predstaviće izložbu „Put na Istok kralja Milana Obrenovića: hadžiluk i kultura Orijenta na srpskom dvoru“. Autori su dr Snežana Cvetković, muzejska savetnica i MA Dejan Vukelić, istoričar umetnosti.
Osnovna ideja i inspiracija za nastanak izložbene postavke proistekla je iz knjige ađutanta kralja Milana Obrenovića i njegovog saputnika na putovanju na Istok 1889. godine, pukovnika i docnijeg generala Mihaila Rašića. Knjigu je pod nazivom Sa NJ. V. Kraljem Milanom na Istoku objavio 1891/1892. godine.
Ključna izložbena polazišta obuhvataju ličnost Milana Obrenovića, njegovu abdikaciju i motive za putovanje u Svetu zemlju, duhovni preobražaj na Hristovom grobu, percepciju diskursa Orijenta u srpskoj sredini i njegove uticaje na oblikovanje dvora i dvorske kulture u Kraljevini Srbiji krajem XIX i početkom XX veka.
Ubrzo nakon niza burnih događaja u javnom i privatnom životu, Milan Obrenović je u pratnji najbližih saradnika, pod pseudonimom „grof od Takovaˮ, krenuo na hadžiluk u Svetu zemlju, sa usputnim zadržavanjem u Carigradu, Bejrutu i Damasku.
U izložbenoj postavci će biti predstavljene originalne fotografije sa putovanja, fotografije arapskog salona Starog dvora u Beogradu koje su preuzete iz beogradskih muzeja i biblioteka: Muzeja grada Beograda, Muzeja primenjene umetnosti, Istorijskog muzeja Srbije, Etnografskog muzeja u Beogradu, Narodne biblioteke Srbije i Etnografskog muzeja u Beogradu. Postavku će upotpuniti i niz razglednica i fotografija iz privatnih kolekcija.
Živopisno putovanje kralja Milana Obrenovića odvijalo se u vremenskom periodu od 17. marta do 13. juna 1889. godine, prema starom kalendaru. Grof od Takova putovao je munjevitim vozom, brodom, poštanskim kolima, jašući na konju, logorovao je u pustinji…
Susretao je mnogobrojne ličnosti, od sultana u Carigradu, carigradskog i jerusalimskog patrijarha, beduina i maronita, do smederevskog berberina u Damasku, a mi vas inspirisani ovim događajem vodimo u muzeološko putovanje na Istok – poručuju iz Muzeja u Smederevu.
Realizacija izložbene postavke i kataloga finansirana je sredstvima odobrenim na osnovu istoimenog dvogodišnjeg projekta na Konkursu za finansiranje projekata iz oblasti muzejskog nasleđa u periodu 2022/2023, Ministarstva kulture i sufinansiran sredstvima Grada Smedereva.
U okviru programa svečanog otvaranja izložbe govoriće: Tatjana Gačpar, direktorka Muzeja u Smederevu, dr Nenad Makuljević, profesor Filozofskog fakulteta u Beogradu, dr Milica Božić Marojević, profesorka Filozofskog fakulteta u Beogradu i autori izložbene postavke.
