U susret 109. godišnjici boja na Vrbovačkim kosama, u prisustvu meštana, rukovodstva grada i gostiju, otkriven je spomenik stradalim vojnicima koji su u oktobru 1915. godine stradali u ovom kraju.
Spomenik je postavljen u porti crkve Svetog Proroka Jeremije, a nakon što je osveštan, otkrio ga je zamenik gradonačelnice Vladimir Nešić.
Takođe, u sećanje na ratnike 11. i 19. Pešadijskog puka Prvog poziva srpske vojske, održan je Vrbovački marš, a potom i liturgija u crkvi.
Inače, Vrbovac u vreme Prvog svetskog rata nije imao svoju crkvu, a ova je upravo i podignuta iz zahvalnosti poginulim mladićima Šumadijske divizije. Naime, njihove ostatke, osam godina nakon boja, meštani su iz zajedničke grobnice na njivi, sakupili i sahranili na groblju.
Godine 1923. meštani su želeli da se sagradi crkva i da se na neki način oduže mladosti koja je ovde stradala. I tako je od 1936. do 1939. sagrađena crkva i u kripti ispod oltara su pohranjeni ostaci heroja. Tako je, vrbovačka svetinja postala spomen crkva sa kosturnicom.
Do Vrbovačkog boja je došlo tako što su, na ovom prostoru austrougarska i nemačka vojska napale preko Dunava i Save, a Bugari sa istoka. To je bila šira odbrana Beograda jer je prestonica žestoko i napadana, ali i branjena. Na uzvišenju kod Vrbovca, kada je neprijateljska vojska ušla u Kraljevinu, napravljena je odbrana.
Dva dana, 18. i 19. oktobra, 1350 mladića prvog poziva zaustavljalo je daleko jačeg protivnika sa namerom da se glavnini srpske vojske koju je pratio i narod, omogući povlačenje prema jugu. Praktično, oni su svojim životima “kupovali vreme” za povlačenje ostalih i nisu odstupili.
Ipak, i dan danas od toliko izginulih, poznata su i zabaležena imena samo njih 27. Imena ostalih, kao što stoji zabeleženo i u hramu Svetog Proroka Jeremije – zna samo Bog.
Detaljnije o tom istorijskom događaju, crkvi i spomen kosturnici pogledajte u filmu SDCafe-a.
Foto: FB Grad Smederevo
